{"id":3233,"date":"2021-01-06T13:57:59","date_gmt":"2021-01-06T10:57:59","guid":{"rendered":"https:\/\/bestessayhomework.com\/tr\/?p=3233"},"modified":"2021-01-06T13:57:59","modified_gmt":"2021-01-06T10:57:59","slug":"matematiksel-modellerde-batlamyus-felsefe-uzerine-arastirmalar-felsefenin-alanlari-nelerdir-felsefe-nasil-incelenir-felsefe-alaninda-odev-yaptirma-od","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bestessayhomework.com\/tr\/matematiksel-modellerde-batlamyus-felsefe-uzerine-arastirmalar-felsefenin-alanlari-nelerdir-felsefe-nasil-incelenir-felsefe-alaninda-odev-yaptirma-od\/","title":{"rendered":"Matematiksel Modellerde Batlamyus \u2013 Felsefe \u00dczerine Ara\u015ft\u0131rmalar \u2013 Felsefenin Alanlar\u0131 Nelerdir? \u2013 Felsefe Nas\u0131l \u0130ncelenir \u2013 Felsefe Alan\u0131nda \u00d6dev Yapt\u0131rma \u2013 \u00d6dev Yapt\u0131rma Fiyatlar\u0131"},"content":{"rendered":"

Matematiksel Modellerde Batlamyus<\/span><\/strong><\/h3>\n

MS ikinci y\u00fczy\u0131lda, Claudius Ptolemy, her gezegen i\u00e7in bir tane bilinen bir dizi matematiksel model form\u00fcle etti. Modellerin \u00f6nemli bir \u00f6zelli\u011fi, gezegenlerin zodyak kar\u015f\u0131s\u0131ndaki g\u00f6r\u00fcn\u00fcr hareketlerini yeniden \u00fcretmek i\u00e7in epikline-ertelemeli \u00e7emberlerin kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

Episiklete uygun modelde, P gezegeni, merkezi d\u00fcnyan\u0131n etraf\u0131nda ertelenmi\u015f bir daire boyunca hareket eden episiklik bir daire boyunca hareket eder. P ve C noktalar\u0131n\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f h\u0131zlar\u0131n\u0131 ayarlayarak, Ptolemy gezegenin g\u00f6zlemlenen periyodik geri hareketini yeniden \u00fcretebilir. Epicycle boyunca A’dan B’ye ge\u00e7erken, gezegen, d\u00fcnyadaki bir g\u00f6zlemciye, arka plandaki y\u0131ld\u0131zlara kar\u015f\u0131 hareketinin y\u00f6n\u00fcn\u00fc tersine \u00e7evirmek i\u00e7in g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/span><\/p>\n

Ptolemy, gezegen hareketlerinin g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc kurtarmak i\u00e7in birden fazla matematiksel modelin yap\u0131land\u0131r\u0131labilece\u011fini vurgulad\u0131. \u00d6zellikle, belirli bir epikline-ertelemeli sisteme matematiksel olarak e\u015fde\u011fer olan hareketli eksantrik bir sistemin in\u015fa edilebilece\u011fini belirtti.<\/span><\/p>\n

Hareketli eksantrik modelde, P gezegeni, C noktas\u0131, D\u00fcnya E merkezli bir daire boyunca z\u0131t y\u00f6nl\u00fc hareketle hareket eden eksantrik C noktas\u0131nda ortalanm\u0131\u015f bir daire boyunca hareket eder.\u0130ki model matematiksel olarak e\u015fde\u011fer oldu\u011fu i\u00e7in astronom, hangi modeli daha uygun ise kullanma \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcndedir.<\/span><\/p>\n

Astronomide, astronomun g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri kurtarmak i\u00e7in matematiksel modeller olu\u015fturmas\u0131 gerekti\u011fi, ancak gezegenlerin “ger\u00e7ek hareketleri” hakk\u0131nda teori olu\u015fturmamas\u0131 gerekti\u011fi gibi bir gelenek ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Bu gelenek, Ptolemy\u2019nin gezegen hareketleri \u00fczerindeki \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na \u00e7ok \u015fey bor\u00e7luydu. Bununla birlikte, Ptolemy’nin kendisi bu konumu tutarl\u0131 bir \u015fekilde savunmad\u0131.<\/span><\/p>\n

Almagest’te matematiksel modellerinin yaln\u0131zca hesaplama ara\u00e7lar\u0131 oldu\u011funu ve gezegenlerin fiziksel uzaydaki episiklik hareketleri tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi \u015feklinde anla\u015f\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini ima etti. Ancak daha sonraki bir \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 olan Hipotez Gezegenleri’nde, karma\u015f\u0131k daire sisteminin fiziksel ger\u00e7ekli\u011fin yap\u0131s\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti.<\/span><\/p>\n

Ptolemy\u2019nin astronomiyi g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri kurtarmakla s\u0131n\u0131rlama konusundaki tedirginli\u011fi, be\u015finci y\u00fczy\u0131l Neoplatonisti Proclus taraf\u0131ndan tekrarland\u0131. Proclus, g\u00f6kbilimcilerin uygun bilimsel y\u00f6ntemi alt\u00fcst ettiklerinden \u015fikayet etti. Geometri modelinde, apa\u00e7\u0131k aksiyomlardan sonu\u00e7lar \u00e7\u0131karmak yerine, hipotezleri yaln\u0131zca fenomenleri bar\u0131nd\u0131racak \u015fekilde \u00e7er\u00e7evelerler.<\/span><\/p>\n

Proclus, astronomi i\u00e7in do\u011fru aksiyomun, her basit hareketin ya evrenin merkezi etraf\u0131nda ya da bu merkeze do\u011fru ya da bu merkezden uzakla\u015fmak oldu\u011fu \u015feklindeki Aristoteles ilkesi oldu\u011funda \u0131srar etti. Ve g\u00f6kbilimcilerin gezegenlerin hareketlerini bu aksiyomdan t\u00fcretmedeki yetersizli\u011fini, insan zihnine ilahi olarak empoze edilmi\u015f bir s\u0131n\u0131rlaman\u0131n g\u00f6stergesi olarak ald\u0131.<\/span><\/p>\n

\nbatlamyus’un eserleri<\/span>
\nBatlamyus<\/a> neyi bulmu\u015ftur<\/span>
\nBatlamyus evren modeli<\/span>
\nBatlamyus kimdir<\/span>
\nBatlamyus Haritas\u0131<\/span>
\nBatlamyus Teoremi<\/span>
\nBatlamyus Kitap<\/span>
\nGeographica Syntaxis kimin eseri<\/span><\/p>\n

T\u00fcmdengelimli Sistemle\u015ftirme \u0130deali<\/span><\/strong><\/h3>\n

Proclus’a g\u00f6re \u00d6klid (fl. 300 bc) \u0130skenderiye’de \u00f6\u011fretmenlik yapt\u0131 ve bir okul kurdu. Hayatta kalan en \u00f6nemli eseri Elements. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ne \u00f6l\u00e7\u00fcde mevcut geometrik bilginin bir kodlamas\u0131 oldu\u011funu ve ne \u00f6l\u00e7\u00fcde orijinal ara\u015ft\u0131rman\u0131n meyvesi oldu\u011funu kesin olarak s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00d6klid, geometriyi t\u00fcmdengelimli bir sistem olarak ortaya koyman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, bir dizi orijinal kan\u0131t olu\u015fturmu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/span><\/p>\n

Bir astronomun o\u011flu olan Ar\u015fimet (M\u00d6 287\u2013212) Syracuse’da do\u011fdu. \u0130skenderiye’de biraz zaman ge\u00e7irdi\u011fine, belki de \u00d6klid’in ard\u0131llar\u0131yla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131na inan\u0131l\u0131yor. Syracuse’a d\u00f6nd\u00fckten sonra, kendisini saf ve uygulamal\u0131 matematik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na adad\u0131.<\/span><\/p>\n

Ar\u015fimet’in Antik \u00c7a\u011f’daki \u00fcn\u00fc, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde bir askeri m\u00fchendis olarak h\u00fcnerinden kaynaklan\u0131yordu. Tasar\u0131m\u0131n\u0131n manc\u0131n\u0131klar\u0131n\u0131n Syracuse ku\u015fatmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda Romal\u0131lara kar\u015f\u0131 etkili bir \u015fekilde kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bildirildi. Ar\u015fimet’in kendisinin, kald\u0131ra\u00e7 yasas\u0131n\u0131 i\u00e7eren konik kesitler, hidrostatikler ve dengeler hakk\u0131ndaki soyut ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 daha fazla \u00f6d\u00fcllendirdi\u011fi s\u00f6ylendi. Efsaneye g\u00f6re Ar\u015fimet, geometrik bir problemi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken Romal\u0131 askerler taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/span><\/p>\n

Eski yazarlar aras\u0131nda yayg\u0131n olarak kabul edilen bir tez, tamamlanm\u0131\u015f bir bilimin yap\u0131s\u0131n\u0131n t\u00fcmdengelimli bir ifadeler sistemi olmas\u0131 gerekti\u011fiydi. Aristoteles, sonu\u00e7lar\u0131n ilk ilkelerden \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015ft\u0131. Ge\u00e7 Antik \u00c7a\u011f’daki bir\u00e7ok yazar, t\u00fcmdengelim sistematizasyon idealinin \u00d6klid geometrisinde ve Ar\u015fimet’in stati\u011finde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fine inan\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

\u00d6klid ve Ar\u015fimet aksiyomlar\u0131, tan\u0131mlar\u0131 ve teoremleri i\u00e7eren ifade sistemlerini form\u00fcle etmi\u015flerdi, b\u00f6ylece teoremlerin ger\u00e7ekli\u011fi aksiyomlar\u0131n varsay\u0131lan hakikatinden geliyordu. \u00d6rne\u011fin, \u00d6klid, aksiyomlar\u0131n\u0131n, “a\u00e7\u0131” ve “\u00fc\u00e7gen” gibi terimlerin tan\u0131mlar\u0131yla birlikte, bir \u00fc\u00e7genin a\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n toplam\u0131n\u0131n iki dik a\u00e7\u0131ya e\u015fit oldu\u011funu ima etti\u011fini kan\u0131tlad\u0131. Ve Ar\u015fimet, kald\u0131ra\u00e7 \u00fczerindeki aksiyomlar\u0131ndan, a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131yla ters orant\u0131l\u0131 olan dayanak noktas\u0131na olan mesafelerde iki e\u015fit olmayan a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n dengelendi\u011fini kan\u0131tlad\u0131.<\/span><\/p>\n

T\u00fcmdengelimli sistemle\u015ftirme idealinin \u00fc\u00e7 y\u00f6n\u00fc, (1) aksiyomlar\u0131n ve teoremlerin t\u00fcmdengelimli olarak ili\u015fkili olmas\u0131d\u0131r; (\uf732) aksiyomlar\u0131n kendilerinin apa\u00e7\u0131k ger\u00e7ekler oldu\u011fu; ve (\uf733) teoremlerin g\u00f6zlemlerle uyumlu oldu\u011fu. Bilim filozoflar\u0131 ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc hususlarda farkl\u0131 pozisyonlar alm\u0131\u015flard\u0131r, ancak birinci husus \u00fczerinde genel bir fikir birli\u011fi vard\u0131r.<\/span><\/p>\n

Teoremlerin aksiyomlarla t\u00fcmdengelimli olarak ili\u015fkilendirilmesi gereklili\u011fini kabul etmeden t\u00fcmdengelimli ideale abone olunamaz. \u00d6klid ve Ar\u015fimet teoremleri kendi aksiyomlar\u0131ndan ispatlamak i\u00e7in iki \u00f6nemli teknik kulland\u0131: red\u00fcktiyo ad absurdum arg\u00fcmanlar\u0131 ve bir t\u00fckenme y\u00f6ntemidir.<\/span><\/p>\n

“T” teoremini ispatlaman\u0131n indirgeme ad absurdum tekni\u011fi, “T de\u011fil” nin do\u011fru oldu\u011funu varsaymak ve ard\u0131ndan “T de\u011fil” den ve sistemin aksiyomlar\u0131ndan hem bir ifade hem de onun olumsuzlamas\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131m yapmakt\u0131r. \u0130ki \u00e7eli\u015fkili ifade bu \u015fekilde \u00e7\u0131kar\u0131labilirse ve sistemin aksiyomlar\u0131 do\u011fruysa, o zaman “T” de do\u011fru olmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

T\u00fckenme y\u00f6ntemi, reduktio ad absurdum tekni\u011finin bir uzant\u0131s\u0131d\u0131r. Bir teoremin her olas\u0131 z\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, bir sistemin aksiyomlar\u0131yla tutars\u0131z sonu\u00e7lara sahip oldu\u011funu g\u00f6stermekten ibarettir.<\/span><\/p>\n

Aksiyomlar ve teoremler aras\u0131ndaki t\u00fcmdengelimli ili\u015fkilerin gereklili\u011fi ile ilgili olarak, \u00d6klid’in geometrisi yetersizdi. \u00d6klid, uyumlar\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in \u00fcst \u00fcste binen rakamlar\u0131n i\u015fleyi\u015fine ba\u015fvurarak bir dizi teoremini \u00e7\u0131kard\u0131.<\/span><\/p>\n

Ancak aksiyomlarda bu s\u00fcperpozisyon i\u015flemine at\u0131fta bulunulmamaktad\u0131r. B\u00f6ylece \u00d6klid, aksiyom sisteminin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak baz\u0131 teoremlerini “kan\u0131tlad\u0131”. \u00d6klid’in geometrisi, on dokuzuncu y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda David Hilbert taraf\u0131ndan titiz t\u00fcmdengelimli forma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc. Hilbert\u2019in yeniden form\u00fclasyonunda, sistemin her teoremi, aksiyomlar\u0131n ve tan\u0131mlar\u0131n t\u00fcmdengelimli bir sonucudur.<\/span><\/p>\n

T\u00fcmdengelimli sistematizasyon idealinin ikinci ve daha tart\u0131\u015fmal\u0131 bir y\u00f6n\u00fc, aksiyomlar\u0131n kendilerinin apa\u00e7\u0131k ger\u00e7ekler olmas\u0131 gereklili\u011fidir. Bu gereklilik, ilgili bilimlerin ilk ilkelerinin gerekli ger\u00e7ekler oldu\u011funda \u0131srar eden Aristoteles taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade edildi.<\/span><\/p>\n

T\u00fcmdengelimli sistemlerin aksiyomlar\u0131n\u0131n apa\u00e7\u0131k ger\u00e7ekler olmas\u0131 gereklili\u011fi, Pisagor’un do\u011fa felsefesine yakla\u015f\u0131m\u0131yla da tutarl\u0131yd\u0131. Kendini adam\u0131\u015f Pisagor do\u011fada mant\u0131kla ke\u015ffedilebilecek matematiksel ili\u015fkiler oldu\u011funa inan\u0131r. Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan, t\u00fcmdengelimli sistemle\u015ftirmenin ba\u015flang\u0131\u00e7 \u200b\u200bnoktalar\u0131n\u0131n, fenomenlerin alt\u0131nda yatt\u0131\u011f\u0131 bulunan matematiksel ili\u015fkiler oldu\u011funda \u0131srar etmek do\u011fald\u0131r.<\/span><\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Matematiksel Modellerde Batlamyus MS ikinci y\u00fczy\u0131lda, Claudius Ptolemy, her gezegen i\u00e7in bir tane bilinen bir dizi matematiksel model form\u00fcle etti. Modellerin \u00f6nemli bir \u00f6zelli\u011fi, gezegenlerin zodyak kar\u015f\u0131s\u0131ndaki g\u00f6r\u00fcn\u00fcr hareketlerini yeniden \u00fcretmek i\u00e7in epikline-ertelemeli \u00e7emberlerin kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r. Episiklete uygun modelde, P gezegeni, merkezi d\u00fcnyan\u0131n etraf\u0131nda ertelenmi\u015f bir daire boyunca hareket eden episiklik bir daire boyunca hareket eder.…
Devam\u0131<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":3235,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[5305,5303,5304,5301,5306,5302,5307,5300],"tags":[5310,5312,5311,5314,5309,5313,5308,5315],"class_list":["post-3233","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-batlamyus-evren-modeli","category-batlamyus-haritasi","category-batlamyus-kimdir","category-batlamyus-kitap","category-batlamyus-neyi-bulmustur","category-batlamyus-teoremi","category-batlamyusun-eserleri","category-geographica-syntaxis-kimin-eseri","tag-batlamyus-evren-modeli","tag-batlamyus-haritasi","tag-batlamyus-kimdir","tag-batlamyus-kitap","tag-batlamyus-neyi-bulmustur","tag-batlamyus-teoremi","tag-batlamyusun-eserleri","tag-geographica-syntaxis-kimin-eseri"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t