Horney’in Teorisinde Araştırma
Horney, vaka çalışması yöntemini kullandı. Bu nedenle, yaklaşımı, verileri ve yorumları Freud, Jung ve Adler’in çalışmalarına yönelik aynı eleştirilere tabidir. Vaka çalışması yönteminin doğasında bulunan zayıf yönler, onun çalışmaları için de geçerlidir.
Horney, hastalarının anılarının kelimesi kelimesine notlar alınmasına karşıydı. “Hiç kimsenin endişeyle her şeyi karaladığı gibi, aynı zamanda içten bir alıcılık ve dikkat üretkenliği kullanabileceğini anlamıyorum” diyordu.
Freud, Jung ve Adler’de olduğu gibi, o halde, analitik seanslarının ve bunlar sırasında topladığı verilerin tam kayıtlarına sahip değiliz. Bununla birlikte, klinik gözlemlerinde titiz ve bilimsel olmaya, hipotezler oluşturmaya, onları terapötik durumlarda test etmeye ve verilerinin diğer alanlardaki bilim adamlarının kendi verilerini test ettiği şekilde test edildiğini sürdürmeye çalıştı.
Nevrotik Eğilimler
Araştırmacılar, Horney’in önerdiği üç nevrotik eğilimi incelediler ve bunları şu şekilde yeniden tanımladılar: insanlara karşı hareket etmek (huysuz), insanlardan uzaklaşmak (utangaç) ve insanlara doğru hareket etmek (bağımlı). Bu türlerin her birine ait insanların geç çocukluktaki davranışları, hangi sürekliliklerin var olabileceğini keşfetmek için 30 yıl sonraki davranışlarıyla karşılaştırıldı.
Hem erkek hem de kız çocukları, huysuz yetişkinler olma eğilimindeydiler, boşanmaya eğilimli ve mesleki hareketlilik azaldı. Utangaç ve bağımlı tiplerde cinsiyet farklılıkları bulundu. Utangaç çocuklar, evlilik ve işte istikrarsızlık yaşayan uzak yetişkinler haline geldi. Öte yandan, utangaç kızlar hayatlarının ilerleyen dönemlerinde böyle bir sorun yaşamadılar. Bağımlı oğlanlar hoş, sosyal açıdan dengeli, sıcak ve yetişkinlere istikrarlı evlilikler ve kariyerler veren hale geldi; bağımlı kızlar için bunun tersi bulunmuştur.
İnsanlara karşı hareket etme (saldırgan) ve insanlardan uzaklaşma (bağımsız) nevrotik eğilimleri ele alan bir çalışma, 7 ila 13 yaşlarındaki saldırgan ve bağımsız çocukların önlemlerini 5 ila 7 yıl sonraki davranışlarıyla karşılaştırdı. Saldırganlığı yüksek olanların okul başarısı düşük ve psikiyatrik sorunları olduğu görülmüştür.
Ayrılan veya geri çekilenlerin yanlış ve olumsuz öz imgelerine sahip oldukları bulundu. Araştırmacılar, Horney’in önerdiği kişilik tiplerinin daha sonraki davranışlar için öngörücü bir değere sahip olduğu sonucuna vardı.
CAD envanteri kullanılarak yapılan araştırmalar, hemşirelik ve sosyal hizmet gibi mesleklere yardım etmede kariyer yapmaya hazırlanan üniversite öğrencilerinin, işletme veya bilim alanında kariyer yapmayı düşünen öğrencilere göre uyum açısından daha yüksek puanlar aldığını ortaya çıkarmıştır. Daha rekabetçi bir kariyer yolunda ilerleyen işletme öğrencileri, saldırganlıktan daha yüksek puan aldılar. Bilim öğrencileri, ayrılmış ölçekte en yüksek puanı aldı. Bu sonuçlar, Horney’in üç nevrotik eğilime ilişkin tanımlarıyla tutarlı görünmektedir.
Kadınsı Psikoloji
Bazı araştırmalar dolaylı olarak Horney’in kadın psikolojisi hakkındaki fikirlerine uygulanır. Oidipus kompleksi üzerine araştırma tartışmamızda, Freudyen penis kıskançlığı kavramına destek sağlayan rüyalar üzerine bir çalışmadan bahsettik; bu çalışma, Horney’in penis kıskançlığı kavramını sorgulamasını desteklemiyor. Bununla birlikte, Freud’un kadınların yetersiz bir şekilde süpergolar geliştirdiği ve alt beden imgelerine sahip olduğu fikrini çürüten araştırmalar Horney’in görüşlerini desteklemek için alınabilir.
Zorunlulukların Zulmü
150 üniversite öğrencisiyle yapılan araştırma, onlardan, çalışmadan önceki hafta yaptıkları üç şeyi hatırlamalarını istedi. Ayrıca bunları yapmaları gerektiğini veya yapmaları gerektiğini düşündükleri için mi yaptıklarını veya gerçekten yapmak isteyip istemediklerini de belirtmeleri istendi. Yapmaları gerektiğini düşündükleri için değil, gerçekten istedikleri için daha fazla şey yapmış olan öğrenciler, genel yaşam doyumunda, davranışları öncelikle yapmaları gerektiğine inandıkları şey tarafından yönlendirilenlerden önemli ölçüde daha yüksek puan aldılar.
Nevrotik Rekabet
Horney, çağdaş kültürün önemli bir yönü olarak nevrotik rekabetten bahsetti. Bunu, her ne pahasına olursa olsun, ayrım gözetmeyen bir kazanma ihtiyacı olarak tanımladı. Bu ihtiyacı ortaya koyan kişinin hayata karşı duyduğu his, bir yarıştaki jokeyinkiyle karşılaştırılabilir, ki bunun için önemli olan tek şey diğerlerinden önde gelmektir.
Nevrotik rekabetçilik kavramını deneysel olarak test etmek için bir öz bildirim envanteri olan Hiper Rekabetçi Tutum Ölçeği (HCA) geliştirilmiştir. 26 maddelik bu ölçek, “Rekabette kazanmak beni bir kişi olarak daha güçlü hissettiriyor” gibi maddeler içeriyor. Araştırma katılımcıları, maddeleri benim için hiçbir zaman doğru olmama durumundan her zaman benim için doğru olana kadar değişen beş noktalı bir süreklilik üzerinden değerlendirir.
HCA ve diğer kişilik ölçütlerini kullanan çalışmalar, rekabet gücü yüksek olan kişilerin narsisizm, nevrotiklik, dogmatizm ve güvensizlikte yüksek, benlik saygısı ve psikolojik sağlıkta düşük olduğunu buldu. Hiper rekabetçi erkeklerin de hipermaskülin veya maço olduğu, kadınların ne saygı ne de dikkate almayı hak eden seks nesneleri olduklarına inandıkları bulundu. Bu bulgular, Horney’in nevrotik rekabetçi kişilik tanımını destekler.
Horney’in Teorisi Üzerine Düşünceler
Horney’in katkıları etkileyici olmakla birlikte, psikoloji içinde Freud, Jung ve Adler’in katkıları kadar iyi bilinmemekte veya tanınmamaktadır. Bununla birlikte, çalışmaları kısmen kişisel nitelikleri nedeniyle büyük bir izleyici kitlesi çekti.
Etrafında bir bütünlük, kesinlik, tam bir adanmışlık ve bağlılık havası vardı, fikirlerinin değerli olduğuna, meslektaşları ve öğrencilerle paylaşmaya değer olduğuna, çünkü onları bilmek yardım etmekte bir fark yaratacaktır.
Bu özellikler, profesyonel analitik eğitimi olmayan kişilerin kolayca anlayabileceği bir üslupta yazdığı kitaplarında açıkça görülmektedir. Teorisinin sağduyulu bir çekiciliği var ve birçok insan için kendi kişiliğine veya bir akraba veya arkadaşınınkine uygulanabilir görünüyor.
Horney’in fikirleri, Amerikan kültürüne özgü problemlerle Freud, Jung veya Adler’in fikirlerinden daha alakalı olabilir. Pek çok kişilik araştırmacısı, Horney’in nevrotik eğilimler kavramını sapkın davranışları sınıflandırmanın değerli bir yolu olarak görür.
Diğerleri, Horney’in benlik saygısı, güvenlik ve emniyet ihtiyacı, temel kaygının rolü ve idealize edilmiş öz imajının önemi üzerindeki vurgusunu kabul eder. Çalışmaları, Erik Erikson ve Abraham Maslow tarafından geliştirilen kişilik teorileri üzerinde önemli bir etkiye sahipti. Maslow, gerçek benlik ve kendini gerçekleştirme kavramını kullandı; onun temel kaygı kavramı Erikson’un temel güvensizlik kavramına benzer.
Horney, Ortodoks Freudcu teori konusunda eğitilmiş ve çalışmaları için temel ve araçlar sağladığı için Freud’a saygı göstermesine rağmen, teorisi psikanalizden çeşitli şekillerde sapmıştır. Şaşırtıcı olmayan bir şekilde, Freud’un görüşüne bağlı kalmaya devam edenlerden çok fazla eleştiri aldı. Freudçular için Horney’in biyolojik içgüdülerin önemini inkar etmesi ve cinselliğe ve bilinçdışına daha az vurgu yapması apaçık zayıflıklardı.
Horney’in kişilik teorisi, Freud’unki kadar tamamen veya tutarlı bir şekilde geliştirilmemiştir. Freud’un modeli çok zarif ve kesin bir şekilde inşa edildiği için, Horney’in farklı çizgilerde yeniden şekillendirmeye çalışmak yerine onu reddetmesi ve yeniden başlamasının daha iyi olacağı öne sürüldü.
Bir başka eleştiri ise, Horney’in teorisinin sosyal ve kültürel güçlerin kişilik üzerindeki etkisini belirtmesine rağmen, sosyal güçlerin kişiliği nasıl şekillendirdiğini tam olarak detaylandırmak için sosyoloji ve antropolojiden elde edilen araştırma verilerinden çok az yararlanıyor olmasıdır. Bununla ilgili bir suçlama, gözlemlerinin ve yorumlarının orta sınıf Amerikan kültüründen çok fazla etkilenmiş olmasıdır. Savunmasında, tüm kişilik teorisyenlerinin çalıştıkları sınıf, kültür ve zamandan etkilendiği söylenmelidir.
Öncelikle 1960’larda başlayan kadın hareketi nedeniyle, Horney’in kitapları yeniden ilgi gördü. Kadın psikolojisi ve cinsellik üzerine yazıları, Horney’in ölümünden 50 yıl sonra kadınların toplumdaki rolü konusunda akademisyenlere değerli katkılarından en etkili olanını oluşturabilir. Bir biyografi yazarı, “Başka hiçbir şey yazmasaydı, bu makaleler Horney’e psikanaliz tarihinde önemli bir yer kazanacaktı” dedi.
Her ikisi de New York’ta bulunan Karen Horney Kliniği ve Karen Horney Psikanaliz Enstitüsü’nün (analistler için bir eğitim merkezi) çalışmaları, çalışmalarının kalıcı etkisini kanıtlıyor. Küçük de olsa sadık bir öğrenci grubu, çoğu American Journal of Psychoanalysis’te yayınlanan çalışmalarını sürdürüyor.
